Hoe controleert de belastingdienst erfbelasting?

Veel mensen vragen zich af hoe de belastingdienst eigenlijk de aangifte erfbelasting controleert. Uiteraard moet je de aangifte altijd eerlijk invullen. De realiteit is echter dat de erfbelasting best ingewikkeld is. Een foutje is zo gemaakt. Je kunt bijvoorbeeld per ongeluk iets vergeten of verkeerd invullen. Hoe groot is de kans dat de belastingdienst dit opmerkt? En hoe vervelend zijn de gevolgen als je iets per ongeluk of met opzet verkeerd hebt gedaan?

Moet je altijd aangifte erfbelasting doen?

Het is verplicht om aangifte te doen als je 1) een uitnodiging krijgt om aangifte te doen of 2) als je geen uitnodiging krijgt maar meer erft dan de voor jou geldende vrijstelling. Als je online de vraag stelt hoe de belastingdienst de erfbelasting controleert, kom je uit bij een buitengewoon interessante pagina op de website van de belastingdienst. Je vindt daar het antwoord op een heel andere vraag, namelijk hoe de belastingdienst beslist of je een uitnodiging krijgt om aangifte te doen. Volgens mij kun je uit het antwoord op die vraag ook afleiden hoe de belastingdienst in de praktijk de meeste aangiften beoordeelt.

De belastingdienst wordt sinds 2020 ondersteund door het algoritme “Uitnodiging tot het Doen van Aangifte – Erfbelasting (UDA-Erf)”. Dit programma verzamelt de volgende gegevens:

hoe controleert de belastingdienst erfbelasting

Het ligt voor de hand dat de belastingdienst dezelfde gegevens ook gebruikt voor het controleren van de aangifte erfbelasting.

Hoe weet de fiscus of je waardevolle roerende zaken erft?

Dankzij de verplichte registratie bij het RDW weet de belastingdienst of de overledene een auto, camper of motorfiets had. Een boot kan geregistreerd zijn bij het Kadaster. Sommige roerende zaken kunnen zichtbaar zijn in je aangifte inkomstenbelasting. Zoals bijvoorbeeld een chalet of stacaravan op gehuurde grond. Dergelijk bezit is niet bekend bij het Kadaster maar soms wel op een andere manier zichtbaar.

Medewerkers van de belastingdienst kunnen natuurlijk ook online speuren naar informatie. Denk bijvoorbeeld aan foto’s op sociale media profielen of aan een advertentie op Funda waarop de inboedel of kunst zichtbaar is. Mogelijk kan via een zoekopdracht op Google ook ontdekt worden dat de overledene een bekende kunstverzamelaar was of een paardenliefhebber. In beginsel gelden alle bezittingen mee voor de erfbelasting.

Wanneer kun je vragen verwachten van de belastingdienst?

Zelf heb ik in de afgelopen 20 jaar vooral vragen voorbij zien komen over de volgende twee situaties:

  • Er zit een onderneming in de erfenis.
  • Er is een bijzonder testament.

De meeste mensen gaan er van uit dat alles wat je bij de notaris regelt super geheim is. Helaas valt dat vies tegen. Alle vastgoed akten zijn direct na de ondertekening openbaar door de inschrijving bij het Kadaster. Ook krijgt de belastingdienst kort na de ondertekening een kopie van elke notariële akte. De enige uitzondering daarop is een testament. De belastingdienst krijgt pas na het overlijden een kopie van het laatste testament. De betreffende notaris ontvangt hiervoor automatisch een uitnodiging. Het is dus niet mogelijk om de inhoud van een testament achter te houden voor de belastingdienst. De registratie gaat helemaal buiten de erfgenamen om.

Opvallend genoeg ontbreekt het testament in het lijstje van de belastingdienst hierboven. Dit zal komen doordat het algoritme niet slim genoeg is om de inhoud van een testament te analyseren. Dit gebeurt nog altijd handmatig door medewerkers van de belastingdienst. Dit zal ook de reden zijn dat er over bijzondere testamenten regelmatig vragen worden gesteld. Zodra blijkt dat een testament niet standaard is, zal een specialist het testament en de aangifte bestuderen.

Had de overledene een bijzonder testament? Dan kan het een goed idee zijn om vóór het indienen van de aangifte hulp in te roepen van een notaris. Je kunt de aangifte helemaal uitbesteden aan de notaris of alleen een check laten doen. Zo is het bijvoorbeeld mogelijk om zelf online een concept aangifte te maken en een pdf versie ter controle aan je notaris te mailen.

Hoe hoog is de boete bij een foute aangifte erfbelasting?

Zelf heb ik gelukkig nog niet meegemaakt dat een klant een boete kreeg voor het indienen van een verkeerde aangifte erfbelasting. Wel heb ik meegemaakt dat de belastingdienst afweek van de aangifte en een hogere aanslag oplegde.

Dien je de aangifte te laat in of geef je te weinig vermogen op? Dan kun je als straf:

  • een verzuimboete van € 385 krijgen, of;
  • een vergrijpboete krijgen (bij opzet 50% en bij grove schuld 25% van de niet betaalde belasting). Ingeval van recidive of fraude kan de boete nog hoger zijn.

Meer lezen?

Laat een reactie achter

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *