Bij de duurste aankoop van je leven wil je uiteraard dat er niets mis gaat. Een van de vervelendste dingen die kunnen gebeuren is dat het geld niet op tijd bij de notaris staat. In dit blog leg ik uit wanneer je je eigen geld moet overmaken naar de notaris
Gelijk oversteken
Op de datum van de overdracht wordt de eigendom geleverd aan de koper en de koopsom betaald aan de verkoper. Beiden verlopen via de notaris. De levering vindt plaats door de ondertekening van de akte van levering, gevolgd door de inschrijving hiervan bij het Kadaster. De betaling van de koopprijs vindt plaats door storting op de bankrekening van de notaris. Tot het moment van de levering houdt de notaris het geld onder zich voor de koper. Zodra de levering heeft plaatsgevonden houdt de notaris het geld onder zich voor de verkoper.
Eigen geld op tijd overmaken naar de notaris
In de wet staat dat de koopprijs “uit de macht van de koper” moet zijn voordat de levering plaatsvindt. Je moet er als koper dus voor zorgen dat het geld op tijd is bijgeschreven op de bankrekening van de notaris. Hierbij is het van belang dat de notaris zelf moet kunnen zien dat het geld is bijgeschreven. Dat het geld bij jou is afgeschreven is niet voldoende. Het bedrag moet ook bijgeschreven zijn bij de notaris. Hier kan wat tijd tussen zitten.
Denk er aan dat je het geld stort op de juiste rekening
Vanzelfsprekend moet je als koper nooit rechtstreeks geld overmaken aan de verkoper. Ook een eventuele waarborgsom moet je storten bij de notaris.
Notariskantoren hebben altijd meerdere bankrekeningen. Sommige bankrekeningen zijn van het kantoor zelf. Die bankrekening moet je bijvoorbeeld gebruiken als je een factuur van de notaris krijgt voor een testament. Notarissen hebben een speciale bankrekening voor gelden van cliënten. Officieel heet dat een “kwaliteitsrekening”. Soms wordt het een “rekening derdengelden” genoemd.
Het is belangrijk dat je de juiste bankrekening (de kwaliteitsrekening) gebruikt voor de storting van je eigen middelen. Het geld op die rekening valt namelijk buiten het vermogen van de notaris. Stel dat het notariskantoor tussentijds failliet gaat of dat een schuldeiser van de notaris beslag wil leggen. In dat geval staat jouw geld veilig op de kwaliteitsrekening.
Misschien ben je bekend met het zogenoemde “depositogarantiestelsel” dat tegoeden tot € 100.000 beschermt. Deze bescherming wordt verhoogd tot € 500.000 bij de aankoop of verkoop van een woning. Als de betreffende bank (van de kwaliteitsrekening) failliet gaat is jouw saldo tot dit bedrag dus gegarandeerd.
Eerder geld overmaken is geen probleem
De meeste notarissen sturen ongeveer een week vóór de overdracht een nota van afrekening. Je hoeft dit moment niet af te wachten en kunt eerder een bedrag overmaken aan de notaris. Denk bijvoorbeeld aan de waarborgsom. Deze moet je normaal gezien overmaken lang voordat je een afrekening ontvangt.
Zelf zou ik geen betalingen doen voordat de notaris een dossier heeft aangemaakt en hiervan een bevestiging heeft gestuurd aan beide partijen. Vanaf dat moment heb je namelijk een dossiernummer wat je bij de overboeking kunt vermelden. Dit zorgt er voor dat de betaling aan het dossier wordt gekoppeld in de administratie van de notaris.
Wil je meer dan € 100.000 overmaken? Bijvoorbeeld een waarborgsom van € 120.000 voor een woning die € 1.200.000 kost? De verhoogde bescherming van het depositogarantiestelsel geldt 6 maanden na de storting. Als de overdracht later plaatsvindt valt een deel van het bedrag dus niet meer onder deze garantie. De bescherming tegen faillissement en beslag bij de notaris blijft wel van kracht.
Bij een eerdere overboeking (voordat je een afrekening hebt) is het extra belangrijk om te controleren welke bankrekening je moet gebruiken. Sommige notarissen hebben briefpapier waarop het nummer van hun gewone kantoorrekening staat. Daarop moet je dus geen eigen geld storten.
Heb je recht op rente?
Wil je een groot bedrag lang van tevoren storten bij de notaris? Vraag dan of je recht hebt op een rentevergoeding. Is dat niet het geval of krijg je minder rente dan op je eigen spaarrekening? Dan kun je het beste precies datgene doen wat je contractueel verplicht bent op grond van de koopakte. Stort dus niet meer of eerder dan je verplicht bent. Anders ben je in feite een dief van je eigen portemonnee.
Eerder geld overmaken aan de notaris bespaart geen inkomstenbelasting
Heb je een huis gekocht en vindt de overdracht kort na de jaarwisseling plaats? Sommige mensen denken slim te zijn door vóór 31 december alvast een bedrag over te maken aan de notaris. De gedachte hierachter is dat je het dan niet hoeft op te geven als vermogen in Box 3. Helaas klopt die veronderstelling niet. Tot het moment van de levering houdt de notaris het gestorte bedrag onder zich voor jou als koper. Jij hebt op 1 januari dus een vordering op de notaris, vergelijkbaar met de vordering die je hebt op de bank inzake je spaargeld. Je moet het gestorte bedrag dus gewoon opgeven als vermogen in je aangifte inkomstenbelasting.
Maak het geld altijd over vanaf je eigen rekening
Krijg je een lening of schenking van een familielid? Diegene is in beginsel geen partij bij de transactie. Het lijkt misschien handig als je vader of moeder rechtstreeks een bedrag overmaakt aan de notaris, maar dit geeft altijd complicaties. Allereerst moet de notaris je vader of moeder identificeren volgens de regels van de WWFT. Vervolgens wil de notaris weten wat de titel is van de storting. Is het een lening of een schenking? De notaris kan vragen om een document waaruit blijkt dat jij onvoorwaardelijk mag beschikken over dit geld. Allemaal gedoe dus, wat je hopelijk kunt vermijden door het bedrag over te maken vanaf je eigen bankrekening.
Hoeveel dagen van tevoren geld overmaken aan de notaris?
Het beste is om er voor te zorgen dat het door jou als koper te storten bedrag uiterlijk op de werkdag vóór de levering zichtbaar is bijgeschreven bij de notaris. Vindt de levering van de woning plaats op een maandag? Dan zou ik de betaling op de donderdag ervoor doen zodat de notaris deze op vrijdag kan verwerken in de administratie. Eventueel kun je op vrijdagmiddag nog even bellen met het notariskantoor of de betaling verwerkt is.
Maak nooit op de dag zelf pas het geld over en vermijd ook pintransacties op het notariskantoor. Dit zijn een paar dingen die mis kunnen gaan:
- Je kunt je vergissen in de pinlimiet bij betaalautomaten. Dit heb ik zelf al meerdere keren meegemaakt.
- Bij een pinstoring kan de overdracht opeens niet meer doorgaan. Ook dit heb ik al eens meegemaakt.
- De pinautomaat van de notaris is waarschijnlijk niet gekoppeld aan de kwaliteitsrekening maar aan de kantoorrekening. Je geld wordt in dat geval op de verkeerde (niet beschermde) rekening bijgeschreven.
- Je moet eerst je daglimiet nog verhogen en daarna uren wachten voordat je een grote betaling kunt doen via internetbankieren.
- Na de verhoging blijkt de maximale daglimiet nog steeds te laag te zijn voor het bedrag wat je wilt overmaken.
Regel de betaling dus een paar werkdagen vóór de overdracht zodat je hier niet op het laatste moment nog stress van krijgt.
“Geen geld, geen akte”
Notarissen zeggen wel eens “geen geld, geen akte”. Als de koopsom niet op de rekening staat kan de levering niet doorgaan. Notarissen mogen geen bedragen voorschieten voor hun cliënten. Dit is verboden op grond van de Wet op het notarisambt. Uitgestelde betaling is bij de meeste huizentransacties onmogelijk omdat de betrokken hypotheekbanken (van de koper en de verkoper) daar niet mee akkoord zullen gaan.