Volgens het CBS emigreren Nederlanders graag naar België, Duitsland, Spanje, Groot Brittannië, de Verenigde Staten, Frankrijk, Australië, Curaçao, Zweden en Portugal. Als je van plan bent om de rest van je leven in één van deze landen te gaan wonen, wil je misschien weten hoe het daar met de erfbelasting is geregeld. Gelukkig zijn er in Europa een paar landen zonder erfbelasting. Je hoeft dus niet naar de andere kant van de wereld te verhuizen om van de erfbelasting af te zijn.
Na emigratie val je nog 10 jaar onder de Nederlandse erfbelasting
Allereerst is het volgende van belang. Indien je de Nederlandse nationaliteit hebt, dan val je na een emigratie nog 10 jaar onder de Nederlandse erfbelasting. Gedurende deze periode word je “geacht” in Nederland te wonen. Dit betekent dat je erfgenamen en legatarissen erfbelasting moeten betalen in Nederland. Daarbij maakt het niet uit waar je erfgenamen wonen. Ben jij bijvoorbeeld naar Frankrijk verhuisd en woont je erfgenaam in Duitsland? Dan moet je erfgenaam Nederlandse erfbelasting betalen als jij overlijdt binnen 10 jaren na je vertrek uit Nederland.

1. België
In België verschilt de erfbelasting per regio. In Vlaanderen is de erfbelasting anders geregeld dan in Brussel en Wallonië. Een belangrijk verschil met de Nederlandse erfbelasting is de partnervrijstelling. In Nederland heeft de langstlevende partner recht op een grote vrijstelling. Hierbij maakt het niet uit wat de partner erft. In België ziet de partnervrijstelling specifiek op de gezinswoning.
Net als in Nederland zijn de Belgische tarieven voor de erfbelasting progressief. Dit betekent dat het percentage erfbelasting hoger is bij een grotere erfenis. Het hoogste tarief (voor niet familieleden) loopt op tot maar liefst 80%! Dat is twee keer zo hoog als in Nederland. Hier vind je een overzicht van de tarieven in het Waals Gewest en Brussel. Hier vind je een overzicht van de tarieven in Vlaanderen.
2. Duitsland
De Duitse erfbelasting wordt geheven door de afzonderlijke deelstaten, maar de tarieven zijn in heel Duitsland gelijk. De tarieven zijn progressief, net als in Nederland. Bij een grote erfenis kan de Duitse erfbelasting hoger uitvallen dan de Nederlandse, vanwege het hogere toptarief.
Een belangrijk verschil met Nederland is de grotere vrijstelling voor kinderen. In Nederland heeft een kind in 2024 een vrijstelling van € 25.187. in Duitsland is de vrijstelling voor kinderen een stuk hoger. Een kind kan maar liefst € 400.000 belastingvrij erven. De erfenis van een gemiddelde Nederlander blijft ruim onder dit bedrag. Neem bijvoorbeeld het geval dat je in Duitsland woont en een erfenis van € 1.000.000 nalaat aan drie kinderen. Dit kan in Duitsland belastingvrij, terwijl je kinderen in Nederland over een groot deel van dit bedrag 20% erfbelasting betalen.
Hoewel Duitsland dus wel erfbelasting heft, kan de regeling een stuk gunstiger zijn vanwege de grote vrijstelling voor kinderen.
3. Spanje
Voor partners en kinderen loopt de Spaanse erfbelasting op tot maximaal 34%. Voor niet-familieleden loopt de erfbelasting op tot 81,6%. De toptarieven zijn hiermee hoger dan in Nederland. Toch kun je in Spanje goedkoper uit zijn. Dit komt doordat de vrijstellingen en kortingen verschillen per regio.
De meeste mensen die emigreren naar Spanje zullen hun keuze voor een regio niet laten afhangen van de erfbelasting. Toch is het belangrijk om je hierin te verdiepen. Zolang je nog geen 10 jaar weg bent uit Nederland heb je namelijk te maken met twee landen die erfbelasting willen heffen. Daarnaast is de vraag van belang welk erfrecht van toepassing is. Heb je in Nederland een testament gemaakt? Dan heb je daarin waarschijnlijk gekozen voor het Nederlandse erfrecht. Mogelijk is je Nederlandse testament niet geoptimaliseerd voor de Spaanse vrijstellingen.
4. Groot Brittannië
De erfbelasting in Groot Brittannië is recent in het nieuws geweest doordat de huidige regering de erfbelasting op landbouwgrond wil verhogen. In de praktijk betekent dit dat bedrijfsopvolgers land moeten verkopen om de erfbelasting te kunnen betalen. Je kunt je afvragen hoe verstandig dat is, aangezien Groot Brittannië niet zelfvoorzienend is in haar voedselproductie.
Het standaard tarief voor de Britse erfbelasting is 40%. Gelukkig zijn er (nog) wel ruimhartige vrijstellingen van toepassing. Zo geldt er een standaard vrijstelling van £ 325.000 en een volledige vrijstelling voor de langstlevende. Een koopwoning kan tot een bedrag van £ 500.000 belastingvrij vererven naar de kinderen. Op dit moment geldt er (nog) een volledige vrijstelling voor de schenking van een woning aan de kinderen, mits de schenker niet overlijdt binnen 7 jaar na de schenking.
Of je in Groot Brittannië meer of minder erfbelasting betaalt dan in Nederland hangt vooral af van de omvang en samenstelling van je vermogen en wie je erfgenamen zijn.
5. de Verenigde Staten
Op federaal niveau heffen de Verenigde Staten een zogenoemde Estate Tax over grote erfenissen. In 2024 is de vrijstelling maar liefst $ 13.610.000. Dit betekent dat alleen grote erfenissen op federaal niveau worden belast. Het tarief loopt op tot 40%. Geen wonder dus dat vermogende Amerikanen hun vermogen al bij leven overdragen aan hun kinderen of onderbrengen in een “trust fund”.
Naast de landelijke federale belasting kunnen ook de afzonderlijke staten erfbelasting heffen. Op dit vlak zijn er grote verschillen tussen de staten. Sommige staten heffen helemaal geen erfbelasting. Zoals bijvoorbeeld Florida, wat een populaire bestemming is voor renteniers. Mocht je nog nooit gehoord hebben van “The Villages” in Florida, dan is het de moeite waard om dit even op te zoeken op YouTube.
Puur vanuit de erfbelasting bekeken zijn sommige delen van de Verenigde Staten een uitstekende bestemming voor de gemiddelde Nederlander. Nadelen zijn er uiteraard ook. Het leven in Amerika kan een stuk duurder zijn dan in Nederland.
6. Frankrijk
Er zijn veel redenen om naar Frankrijk te verhuizen, maar de belastingdruk is er niet een van. Volgens het IMF beslaan de overheidsinkomsten in Frankrijk meer dan 53% van het Bruto Nationaal Product. Ook de maximale erfbelasting voor afstammelingen is er flink hoger dan in Nederland. Gelukkig zijn de vrijstellingen wel groter en zijn de starttarieven lager dan in Nederland. Of je in Frankrijk meer of minder erfbelasting betaalt hangt dus vooral af van de omvang van je vermogen. Kleine vermogens worden lager belast, grotere vermogens worden hoger belast.
Gelukkig hebben vermogende liefhebbers van Zuid-Frankrijk nog een andere optie. Monaco kent geen inkomstenbelasting of erfbelasting. Geen wonder dat Monaco geliefd is bij vermogende renteniers. De gemiddelde leeftijd (“median age”) is er 56,2 jaar! Daarmee is Monaco het “oudste land” ter wereld. Ter vergelijking: de wereldwijde mediaan is slechts 31 jaar.
7. Australië
Het land Australië en haar afzonderlijke staten/territoria heffen geen erfbelasting. Verhuis je naar Australië maar wonen je erfgenamen nog in Nederland? Dan betalen ze geen erfbelasting zodra je 10 jaar weg bent uit Nederland. Tot dat moment valt je erfenis nog onder de Nederlandse “fictie” en moeten je erfgenamen hier nog belasting betalen.
Hoewel Australië geen erfbelasting heft, kent men daar wel een zogenoemde “capital gains tax”. Dit betekent dat de waardestijging van je vermogen belast kan worden bij je overlijden. Hierbij kun je bijvoorbeeld denken aan de waardestijging van aandelen indien je belegt op de beurs. Afhankelijk van de samenstelling van je vermogen moet er dus wel belasting worden betaald bij je overlijden. Australië is wat dat betreft dus geen belastingparadijs.
8. Curaçao
De erfbelasting op Curaçao loopt op tot maximaal 24%. Dit is een stuk lager dan het maximale percentage in Nederland van 40%. Het maximale tarief op Curaçao voor partners en kinderen is 6%. In Nederland is het hoogste tarief voor deze groep 20%. Vergeleken met Nederland is de erfbelasting op Curaçao dus flink lager.
Op Curaçao kent men verder nog de zogenoemde overgangsbelasting. Deze belasting van 8% wordt geheven over onroerend goed op Curaçao dat geërfd wordt van iemand die niet op Curaçao woont. Een vergelijkbare belasting (recht van overgang) bestond in Nederland voor vastgoed dat geërfd werd van iemand die niet in Nederland woonde. Deze Nederlandse belasting is afgeschaft in 2010.
Erf je bijvoorbeeld een woning in Nederland van iemand die (langer dan 10 jaar) in het buitenland woont? Dan betaal je in Nederland geen belasting. Maar bij het erven van een woning op Curaçao bestaat de vergelijkbare overgangsbelasting dus nog wel. Dit is bijvoorbeeld van belang als je een tweede woning op Curaçao hebt en vanuit Nederland emigreert naar Zweden of Portugal. Laatstgenoemde landen heffen geen erfbelasting, maar je erfgenamen betalen dus nog wel 8% belasting over het huis op Curaçao. Daarnaast val je als Nederlander nog 10 jaar onder de Nederlandse erfbelasting, ongeacht waar je gaat wonen.
9. Zweden
Zweden kent sinds 2004 geen erfbelasting en schenkbelasting meer. Met het oog op je Estate Planning kan Zweden dus een gunstige bestemming zijn. Bij een vertrek naar Zweden moet je wel rekening houden met andere belastingen. De totale belastingdruk is er hoger dan in Nederland. Zo is bijvoorbeeld de BTW in Zweden hoger dan bij ons in Nederland.
10. Portugal
Net als Zweden heeft ook Portugal de erfbelasting afgeschaft in 2004. Wel geldt er nog een zogenoemde zegelbelasting van 10% op de vererving van Portugese bezittingen naar personen die geen directe familie zijn. Deze belasting geldt dus niet voor langstlevende partners en kinderen. Naast het mooie weer vind je in Portugal dus ook een prettig belastingklimaat.
Overweeg je naar Portugal te verhuizen? Verdiep je dan goed in de erfrechtelijke gevolgen. Het is belangrijk om te onderkennen dat erfrecht en erfbelasting verschillende onderwerpen zijn. Hoewel Portugal geen “erfbelasting” kent, hebben ze daar uiteraard wel “erfrecht”. In beginsel val je als Nederlander onder het Portugese erfrecht zodra je daar gaat wonen. In afwijking hiervan mag je in een testament kiezen voor Nederlands erfrecht.
De uitvoering van een Nederlands testament in het buitenland kan lastig zijn. Niet alleen door de taalbarrière maar ook door afwijkende regels en gewoontes. Hetzelfde geldt voor de andere landen in deze lijst. Laat je dus goed voorlichten voordat je vertrekt.

Interessant over erfbelasting betalen in Nederland binnen 10 jaar na emigreren.
Echter: ik mis de informatie als er een testament wordt opgemaakt. Daar kan in vermeld worden volgens welk land het geregeld kan worden, Bijvoorbeeld Nederland of het land waar je op dat moment in woont. En dan geldt toch niet meer dat er in Nederland erfbelasting betaald hoeft te worden als men voor het ander land kiest.
De rechtskeuze geldt alleen voor het erfrecht, niet voor de erfbelasting.
Kinderen wonen al 20 jaar in Canada en USA en hebben de Nederlandse nationaliteit. Moeten zij successierechten betalen bij erfenis uit Nederland?
Ja, helaas wel. Als de erflater in Nederland woont, moeten de erfgenamen erfbelasting betalen in Nederland, ook al wonen zij hier zelf niet.